เวทีเสวนา “หนี้ที่จัดการได้ : กระบวนการทางปัญญาในการแก้ปัญหาหนี้สิน” PDF พิมพ์ อีเมล
เขียนโดย benyapa marin   
วันพฤหัสบดีที่ 30 กันยายน 2010 เวลา 17:17 น.



เวทีเสวนา

หนี้ที่จัดการได้ : กระบวนการทางปัญญาในการแก้ปัญหาหนี้สิน

วันจันทร์ที่ 4 ตุลาคม 2553 เวลา 9.00 12.00 น. ณ ห้องประชุม 1

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

 

 

รัฐบาลชุดปัจจุบันได้ประกาศชุดนโยบายแก้ปัญหาหนี้สิน ทุกระบบ โดยประกอบด้วย มาตรการลดค่าครองชีพ มาตรการประกันรายได้เกษตรกรและค่าแรงขั้นต่ำ นโยบายการจัดสรรที่ดินทำกินและการออกโฉนดชุมชน นโยบายการแก้ปัญหา หนี้ในระบบและหนี้นอกระบบที่มีผู้เป็นหนี้นอกระบบเกือบ 1.2 ล้านคนโดยใช้สถาบันการเงินระดับฐานราก เช่น สวัสดิการออมทรัพย์ สวัสดิการชุมชน ทั้งนี้ในส่วนของหนี้สินเกษตรกรจะให้ผ่อนในลักษณะปลอดดอกเบี้ยและให้ใช้หนี้ได้ยาวถึง 15 ปี ส่วนหนี้สินครูจะดำเนินการผ่านกองทุน แก้ไขหนี้สินครู ธนาคารออมสิน โครงการพัฒนาชีวิตครู และสหกรณ์ออมทรัพย์ของครูเพื่อปลดหนี้สินของครู ส่วนผู้ประกอบอาชีพอิสระจะดำเนินการผ่านองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น

อันที่จริงแล้ว  หนี้ มีทั้งด้านบวกและลบ ในด้านบวก คือ เมื่อมีความจำเป็น การสร้างหนี้ก็เป็นการผ่อนคลายความเดือดร้อน  แต่ในด้านลบ คือ เมื่อกู้มาแล้วไม่ได้ใช้ให้เกิดผลงอกเงยกว่าเดิม เลยไม่มีเงินใช้หนี้ หนี้จึงพอกพูนขึ้นเหมือนดินพอกหางหมู  จนไม่มีปัญญาจะใช้หนี้

           สำนวนที่ว่า ไม่มีปัญญาจะใช้หนี้  นั้น ถ้าลองคิดดูดี ๆ เป็นสำนวนที่บอกคำตอบอยู่แล้วว่าเราจะแก้ปัญหาหนี้ด้วยอะไร ปัญญา คือคำตอบนั่นเอง แล้วจะมีกระบวนการอย่างไรที่จะทำให้เกิด ปัญญา ในการแก้ปัญหาหนี้

ปี  2550  สกว. ได้เริ่มดำเนินงานโครงการความร่วมมือเพื่อแก้ปัญหาความยากจน พัฒนาสังคมและสุขภาวะ เป็นโครงการวิจัยเพื่อพัฒนาระบบการบูรณาการความร่วมมือของภาคส่วนต่าง ๆ ทั้งหน่วยงานรัฐ องค์กรปกครองท้องถิ่น ภาคประชาชน ชุมชน วิชาการ วัด/มัสยิด  สื่อ ฯลฯ เข้ามาร่วมแก้ปัญหาที่ชาวบ้านเผชิญอยู่  แนวทางสำคัญในในการสร้างระบบบูรณาการคือ ทำให้เกิดแผนชุมชนที่สะท้อนความต้องการแท้จริงของประชาชนเป็นตัวตั้งสำหรับการประสานทรัพยากรเข้ามาตอบสนอง  เครื่องมือสำคัญที่ สกว. ได้ทดลองใช้เพื่อทำให้แผนชุมชนตั้งอยู่บนข้อเท็จจริงของปัญหาชาวบ้าน คือ บัญชีครัวเรือนที่ประชาชนต้องเป็นคนจดบันทึกเองและเรียนรู้จากข้อมูลที่เขาเก็บมาเองกับมือ

ผลจากการดำเนินงานในพื้นที่ 17 จังหวัด ระยะที่ 2 (ส.ค. 2550- ส.ค. 2553) พบว่า  ภายใต้โครงการความร่วมมือฯ  เราได้เห็นกระบวนการทางปัญญาของผู้คนมากมายในการจัดการหนี้ของตนได้  บางคนก็เป็นหลักหมื่น  หลักแสน  ได้ภายใน 2-3 ปี  ทั้งนี้  สกว.ได้ประมวลข้อมูลการทำบัญชีครัวเรือนจากโครงการนี้จาก 15 จังหวัดเป้าหมาย ได้แก่ กำแพงเพชร พิษณุโลก ชัยนาท นครปฐม อุทัยธานี ชัยภูมิ นครราชสีมา กาฬสินธุ์ นครพนม ยโสธร อุบลราชธานี พัทลุง สงขลา  สตูล  และสุราษฎร์ธานี  จังหวัดละประมาณ 50 บัญชี รวมเป็น 582 ครัวเรือนจาก 41,415 ครัวเรือน พบว่า  กระบวนการทำงานโครงการช่วยชาวบ้านชำระหนี้ได้เฉลี่ย 55,250.91 บาท/คน/ปี

 

"เมื่อแบ่งตามกลุ่มอาชีพ พบว่า ชาวนาสามารถชำระหนี้ได้เฉลี่ย 58,071.98 บาท/คน/ปี อาชีพค้าขายและธุรกิจส่วนตัว 64,197.44 บาท/คน/ปี เกษตรกรทำไร่และสวนเฉลี่ย 52,098.36 บาท/คน/ปี ราชการ 43,854.96 บาท/คน/ปี และอาชีพรับจ้าง 26,574.24 บาท/คน/ปี

            กระบวนการทางปัญญาของผู้คนมากมายนี้ เริ่มจากสิ่งที่เป็นเรื่องใกล้ตัว คือ การทำบัญชีรับจ่ายครัวเรือน ที่ทำให้เจ้าของบัญชีเกิดสติรู้ตัวและเริ่มคิด เริ่มระมัดระวังการใช้จ่ายของตน  ไปจนถึงการรามกลุ่มเพื่อหาทางช่วยกันแก้ปัญหาที่สาเหตุร่วมกัน เกิดเป็นปัญญาหมู่ ที่ยิ่งมีพลังในการแก้ปัญหาของชุมชนท้องถิ่น

 

        เวทีเสวนา หนี้ที่จัดการได้ : กระบวนการทางปัญญาในการแก้ปัญหาหนี้สินครัวเรือน  ครั้งนี้  จึงเป็นการเปิดมุมมองจากประสบการณ์ของลูกหนี้ที่ร่วมกระบวนการ  และภาคส่วนที่หนุนช่วยการจัดการหนี้สินครัวเรือน คือ คุณเอ็นนู ซื่อสุวรรณ รองผู้จัดการ ธ.ก.ส. และกรรมการสมัชชาปฏิรูป (คสป.) คุณอำนวย ปะติเส  ที่ปรึกษารองนายกรัฐมนตรี และสื่อมวลชน ในการร่วมแสวงหาทางออกในการจัดการปัญหาหนี้สินและเศรษฐกิจครัวเรือนไทยที่เริ่มต้นจากกระบวนการสร้างการ คิดเป็น  และพึ่งพาตนเองเป็นสำคั

    ข้อค้นพบจากผลจากการดำเนินงานในพื้นที่ 17 จังหวัด ระยะที่ 2 (ส.ค. 2550- ส.ค. 2553)  ที่น่าสนใจอย่างยิ่ง คือ กระบวนการทางปัญญาของประชาชนในการจัดการหนี้สินของตนเองได้ ภายใน 2-3 ปี  ในการนี้ สกว. จึงจัดให้มีเวทีเสวนา หนี้ที่จัดการได้ : กระบวนการทางปัญญาในการแก้ปัญหาหนี้สินครัวเรือน    ในวันจันทร์ที่ 4 ตุลาคม 2553 เวลา 9.00 12.00 น. ณ ห้องประชุม  1  สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย  ชั้น 14 อาคาร SM TOWER ถนนพหลโยธิน แขวงสามเสนใน  เขตพญาไท กรุงเทพฯ (ตรงข้าม ททบ. 5 สนามเป้า)  ทั้งนี้ สกว. จึงประสานกับสำนักข่าวต่างๆ และผู้ทรงคุณวุฒิจากภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เข้าร่วมการเสวนาในวันและเวลาดังกล่าวด้วย รวมทั้งอาจร่วมแลกเปลี่ยนข้อมูล ข้อคิดเห็น และเปิดมุมมองจากประสบการณ์ของคนมีหนี้ที่ร่วมกระบวนการ และภาคส่วนที่หนุนช่วยการจัดการหนี้สินครัวเรือน  ร่วมแสวงหาทางออกในการจัดการปัญหาหนี้สินและเศรษฐกิจครัวเรือนไทย

ดาวโหลดกำหนดการ  ที่นี่

Share
แก้ไขล่าสุด ใน วันพฤหัสบดีที่ 30 กันยายน 2010 เวลา 17:46 น.
 

สังคมออนไลน์ฝ่ายชุมชนและสังคม

  • Facebook: pages/ฝ่ายชุมชนและสังคม-ฝ่าย-4/120902244653625

เว็บไซต์งานวิจัยเพื่อพัฒนาทั้งพื้นที่ http://abc.trf.or.th โดยฝ่ายชุมชนและสังคม (ฝ่าย 4)

ขอสงวนลิขสิทธิ์สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537